Hoe Talent-in-1-woord een team in beweging brengt

Het afgelopen halfjaar begeleidde ik bij een overheidsorganisatie een team van veertig medewerkers. Een grote groep, met net zoveel verschillende persoonlijkheden, ervaringen en verhalen.

Het was een team dat een bewogen periode achter de rug had. Er waren veel personeelswisselingen geweest. Het vertrouwen, zowel richting de leiding als onderling, had onder druk gestaan. Veel medewerkers waren vooral bezig geweest om zich staande te houden.

Erkenning

In de intakegesprekken met medewerkers, leidinggevenden en andere betrokkenen viel mij één ding steeds opnieuw op: voordat je kunt bouwen aan de toekomst, moet er eerst erkenning zijn voor wat is geweest.

Daarom maakten we tijdens het traject letterlijk ruimte voor de geschiedenis van het team. We brachten samen de belangrijkste gebeurtenissen in beeld in een historielijn. Niet om terug te blijven kijken, maar omdat erkenning een voorwaarde is om weer vooruit te kunnen.

Tegelijkertijd merkte ik dat er nóg iets nodig was. Naast erkenning voor wat het team had meegemaakt, was er behoefte aan erkenning voor de mens achter de medewerker. Voor ieders eigenheid. Voor wat iemand van nature meebrengt.

Daarom begon dit traject niet bij het team, maar bij de mens.

Eigenheidsontwikkeling als vertrekpunt

De kapstok van het traject werd Talent-in-1-woord.

Iedere deelnemer ging eerst op zoek naar dat ene woord dat zijn of haar natuurlijke kracht het beste samenvat. Daarnaast bracht iedereen ook zijn of haar draak in beeld: het gedrag of patroon dat juist onder druk zichtbaar wordt en soms in de weg kan zitten.

Juist die combinatie bracht mooie gesprekken op gang. Over waar iemand energie van krijgt, maar ook over wat spanning of weerstand kan oproepen.

Van daaruit gingen we een laag dieper. Met behulp van het talentpaspoort onderzochten deelnemers hun kwaliteiten, drijfveren en waarden. Welke kwaliteiten zet je vanzelf in? Wat geeft je energie? Waar sta je voor? En hoe hangen die kwaliteiten, waarden en drijfveren samen met jouw Talent-in-1-woord én met de momenten waarop je draak zichtbaar wordt?

Vervolgens koos iedereen een symbool dat zijn of haar Talent-in-1-woord verbeeldde. Al die symbolen kregen een zichtbare plek op de afdeling. Juist die zichtbaarheid bleek van grote waarde. Elke dag worden collega’s herinnerd aan hun eigen talent én aan het talent van de ander. Niet als een verzameling symbolen aan de muur, maar als een uitnodiging om elkaar anders te ontmoeten.

Langzaam ontstond er een beweging

Vraagstukken werden steeds minder benaderd vanuit ervaring, kennis of ‘zo doen we dat hier nu eenmaal’.

In plaats daarvan ontstonden vragen als:

Welk talent vraagt deze situatie?

Wie kan vanuit zijn/haar natuurlijke kracht iets toevoegen?

Hoe benutten we elkaars kwaliteiten beter?

Dat vraagt een fundamenteel andere manier van kijken. Ervaring vertelt wat je hebt meegemaakt. Kennis vertelt wat je hebt geleerd. Gewoonten geven houvast.

Talent laat zien wat je van nature bijdraagt.

Moeilijke gesprekken

Een waarderende benadering betekent niet dat moeilijke gesprekken worden vermeden. Integendeel. Juist doordat mensen zich gezien voelen, ontstaat ruimte om eerlijk te spreken over gedrag, samenwerking en verantwoordelijkheid. Soms zijn die gesprekken confronterend. Soms leidt persoonlijke ontwikkeling zelfs tot de conclusie dat iemand ergens anders beter tot zijn/haar recht komt. Ook dat zie ik als een waardevolle vorm van ontwikkeling.

Teamontwikkeling begint zelden bij het team

Duurzame teamontwikkeling begint zelden bij het team. Ze begint bij mensen die zichzelf beter leren kennen. Die ontdekken waar hun kracht ligt. Die zich bewust worden van hun eigen patronen. Die nieuwsgierig worden naar het talent van de ander.
Door de ontmoeting in verschillende workshops en gesprekken gingen collega’s elkaar steeds minder zien vanuit functie, ervaring of expertise en steeds meer vanuit wat iemand van nature toevoegt.

Voor mij is dát de kracht van Talent-in-1-woord.

Talent en cultuurverandering

Het talent van één persoon maakt impact. Maar wanneer veertig mensen hun talent kennen, erkennen én bewust inzetten, ontstaat er iets dat groter is dan de som der delen. Dan ontstaat niet alleen een beter team. Dan ontstaat een cultuur waarin talent het vertrekpunt wordt. Een cultuur waarin vraagstukken niet automatisch worden benaderd vanuit ervaring, kennis of gewoonten, maar vanuit de unieke combinatie van kwaliteiten die mensen meebrengen. Juist daar ontstaat ruimte voor vernieuwing, andere perspectieven en oplossingen die eerder buiten beeld bleven. Zo ontstaat collectieve wijsheid: inzichten die je niet vindt in één persoon, maar in de ontmoeting tussen verschillende talenten.

En misschien is dat wel de meest duurzame vorm van teamontwikkeling.